Të drejtosh një sipërmarrje në Shqipëri nga distanca: çfarë bëhet dhe çfarë jo
Menaxhimi në distancë funksionon, por jo për gjithçka. Dallimi mes asaj që delegohet dhe asaj që kërkon prani është ndryshimi mes kontrollit dhe iluzionit të tij.
Çfarë menaxhohet pa probleme nga larg
Pothuajse i gjithë menaxhimi i zakonshëm është i delegueshëm dhe i verifikueshëm nga distanca: kontabiliteti dhe deklaratat, detyrimet mbi personelin, kontraktualistika, marrëdhëniet me furnizuesit, dhe shumica e ndërveprimeve me administratën publike, të cilat në Shqipëri kanë kaluar gradualisht në kanale dixhitale. Kushti nuk është teknologjik por organizativ: duhet një subjekt vendor që ekzekuton dhe përgjigjet për rezultatin, jo një sërë furnizuesish që pronari i koordinon me email nga jashtë.
Çfarë kërkon ende prani fizike
Mbeten disa hapa ku prania kërkohet ose këshillohet fort. Më i shpeshti është hapja e llogarisë bankare: shumë banka duan të identifikojnë personalisht përfaqësuesin ligjor. Këtyre u shtohen disa akte noteriale, disa praktika pune dhe lejesh, dhe — në një plan tjetër — gjithçka që lidhet me përzgjedhjen dhe menaxhimin e njerëzve: një intervistë punësimi e bërë vetëm nga distanca për një rol kyç është rrezik që paguhet më vonë.
Dallimi mes delegimit dhe humbjes së kontrollit
Problemi i menaxhimit në distancë nuk është ekzekutimi: është dukshmëria. Një pronar që merr një PDF tremujor nuk po kontrollon sipërmarrjen e vet, po merr një përmbledhje. Kontrolli ekziston kur gjendja e praktikave, afatet e afërta dhe dokumentet janë të konsultueshme në çastin kur duhen, jo kur dikush vendos t’i dërgojë. Kjo është arsyeja pse infrastruktura e kontrollit ka po aq rëndësi sa kompetenca e atij që ekzekuton.
Si ndërtohet një strukturë që qëndron
Tre elemente përsëriten në të gjitha strukturat në distancë që funksionojnë. I pari është një referent i vetëm përgjegjës për rezultatin e përgjithshëm, jo një furnizues për çdo lëmi. I dyti është një kalendar i përbashkët i detyrimeve, ku afatet njihen paraprakisht dhe nuk komunikohen më pas. I treti është një pikë e vetme aksesi te dokumentet, që dorëzimi i detyrave — ose një kontroll tatimor — të mos varet nga kujtesa e një personi të vetëm.